Przepisy i ustawy dot. handlu zwierzętami

Najważniejsze informacje zawarte w przepisach:

 

Transport – oznacza przewóz zwierząt za pomocą środka transportu łącznie z załadunkiem, postojem i wyładunkiem zwierząt.

Rodzaje dokumentów koniecznych podczas transportu (Unia Europejska):
  • Świadectwo zdrowia lub poświadczenie zdrowotności

  • Paszport

  • Decyzja Powiatowego Lekarza Weterynarii dopuszczająca środek transportu

  • Zaświadczenie o kwalifikacjach kierowcy/konwojenta

  • Plan trasy (transport powyżej 8 h)

  • Dokumentacja środka transportu (ewidencja zwierząt)

  • Poświadczenie mycia i dezynfekcji

     

Wymogi weterynaryjne dla targowisk, na których prowadzony jest obrót zwierzętami gospodarskimi



Inspekcja Weterynaryjna sprawuje nadzór nad

targowiskami, na których prowadzony jest obrót zwierzętami na podstawie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób

zakaźnych zwierząt (tj. Dz. U. z roku 2008

Nr 213, poz. 1342 z późn. zm.) która definiuje taką działalność jako działalność nadzorowaną, której prowadzenie jest możliwe po zgłoszeniu zamiaru jej prowadzenia właściwemu powiatowemu lekarzowi weterynarii.



Właściwie przygotowane targowisko powinno być:

- oznakowane

- ogrodzone

- utwardzone

- z zapewnionym dostępem do bieżącej wody



Zapewnienie odpowiedniej infrastruktury:

- wydzielone miejsce dla poszczególnych gatunków zwierząt gospodarskich zapewniające im ochronę przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi, zapewniające możliwość wyładunku ze środków transportu



- wydzielone miejsce przeznaczone do izolacji zwierząt agresywnych lub wykazujących objawy chorobowe



- wydzielone miejsce dla urzędowego lekarza weterynarii umożliwiające mu wykonanie czynności urzędowych, w tym wydzielone miejsce z zainstalowanym oświetleniem oraz wyposażone w urządzenia do bezpiecznego badania zwierząt gospodarskich



- wydzielone miejsce do przetrzymywania zwłok zwierzęcych, które należy niezwłocznie usuwać z terenu targu - konieczność podpisania umowy z firmą zapewniającą odbiór zwłok zwierzęcych

- wydzielone miejsce do składowania produktów

biobójczych w rozumieniu przepisów o produktach biobójczych



- zapewnienie sprzętu do wyładunku i załadunku zwierząt kopytnych ze środków transportu



- stałe lub przenośne rampy o kącie nachylenia nieprzekraczającym 20°, z bokami trwale zabezpieczającymi te zwierzęta przed upadkiem i podłogą o nieśliskiej nawierzchni;

- zapewnienie wyładunku i załadunku zwierząt przeprowadzanego się w sposób zabezpieczający je przed upadkiem i urazami, bez narażania na zbędny stres, ból i cierpienie



Nadzór organów Inspekcji Weterynaryjnej ULW sprawujący nadzór w czasie trwania targu ma obowiązek kontrolować:

-właściwe oznakowanie zwierząt przywożonych na targ (konie - elektroniczny transponder – dla koni urodzonych lub opisanych po 1.07.2009r.)

-posiadanie właściwej dokumentacji

*identyfikacyjnej

* hodowlanej(nie wymagana dla koni rzeźnych i użytkowych)

*weterynaryjnej



Handel końmi

 

Zgodnie z prawem wspólnotowym zwierzęta będące przedmiotem handlu muszą być zaopatrzone w dokumentację:

 

- identyfikacyjną,

- hodowlaną (nie wymagana dla koni rzeźnych i użytkowych)

- weterynaryjną.

 

Dokumentem identyfikacyjnym konia jest paszport. Dokument musi zawierać opis słowny i graficzny konia. Brak opisu konia w paszporcie uniemożliwia identyfikację zwierzęcia. Zwracamy również uwagę, że inne sposoby identyfikacji koni, takie jak mikroprocesory, tatuaże czy wypalone numery są jedynie metodami pomocniczymi i nie stanowią podstawy identyfikacji konia, w rozumieniu przepisów wspólnotowych.

Ponadto przypominamy, że paszport musi towarzyszyć zwierzęciu w czasie transportu.

Paszport jest przede wszystkim dokumentem identyfikacyjnym konia i posiadają go wszystkie zwierzęta, w tym również rzeźne i użytkowe.

 

Dokumentacja weterynaryjna

 

Zgodnie z wymaganiami weterynaryjnymi przy przywozie i przemieszczaniu zwierząt, zawartymi w ustawie z dnia 11 marca 2004 roku o ochronie zdrowia zwierząt oraz o zwalczaniu chorób zakaźnych, konie mogą być przedmiotem handlu jeżeli są zaopatrzone w świadectwo zdrowia wystawione przez urzędowego lekarza weterynarii państwa wysyłającego. Dokument wystawiany jest w dniu załadunku zwierząt lub, w przypadku koni zarejestrowanych, w ostatnim dniu roboczym przed załadunkiem. Wyjaśniamy, że w przypadku koni hodowlanych posiadających paszport (koniowate zarejestrowane), wystarczającą jest informacja o stanie zdrowia konia, potwierdzona przez urzędowego lekarza weterynarii na formularzu, który określony jest w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia, nazwanego na stronie GIW, zgodnie z nomenklaturą prawa europejskiego „Poświadczenie zdrowotności”. Dla zwierząt nie posiadających paszportów wymagane jest świadectwo zdrowia określone w załączniku nr 1. Świadectwo zdrowia jest również obowiązujące dla wszystkich koni przywożonych z krajów trzecich tj. spoza UE.

 

Przedstawione powyżej informacje mają na celu przyczynienie się do przestrzegania norm i zasad przewidzianych przepisami.



Obrót i handel końmi w świetle nowych przepisów

 

Sejm dokonał nowelizacji ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 roku o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz. 1762 oraz z 2004 r. Nr 91, poz. 866) oraz uchwalił, w miejsce ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 roku o zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, badaniu zwierząt rzeźnych i mięsa oraz Inspekcji Weterynaryjnej, kilka nowych ustaw weterynaryjnych. Dwie z nich mają szczególne znaczenie dla hodowców koni. Są to: ustawa z dnia 11 marca 2004 roku o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych (Dz. U. Nr 69, poz. 625) oraz ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 roku o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. Nr 91, poz. 872). Ponadto, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, wykonując upoważnienie wynikające z ww. ustaw wydał, w ostatnim czasie, cały szereg rozporządzeń, określających szczegółowe wymagania dla podejmowania i prowadzenia różnego rodzaju działalności związanej z produkcją zwierzęcą, chowem i hodowlą.



ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY

z dnia 6 października 2003 r.

w sprawie szczegółowych warunków i sposobu transportu zwierząt

 

Na podstawie art. 24 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002) zarządza się, co następuje:

Rozdział 1

Przepisy ogólne

§ 1. 1. Rozporządzenie określa:

1) szczegółowe warunki i sposób transportu:

a) zwierząt jednokopytnych, bydła, owiec, kóz i trzody chlewnej, zwanych dalej "zwierzętami kopytnymi",



§ 6. 1. Przewoźnik może przyjąć zwierzęta do przewozu tylko wówczas, gdy:

1) został wyznaczony konwojent zwierząt, z zastrzeżeniem ust. 2;

2) lekarz weterynarii wydał:

a) świadectwo zdrowia zwierząt,

b) inne dokumenty identyfikacyjne, jeżeli odrębne przepisy tak stanowią,

c) orzeczenie, że zwierzęta nadają się do transportu, jeżeli nie jest wymagane świadectwo zdrowia zwierząt;

3) nadawca złożył pisemne oświadczenie, że zwierzęta zostały odpowiednio przygotowane do transportu.

2. Jeżeli przewoźnik lub nadawca nie wyznaczył konwojenta, przyjęcie zwierząt do przewozu jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy zostanie spełniony jeden z niżej wymienionych warunków:

1) przewoźnik sam podejmie się sprawowania opieki nad zwierzętami oraz posiada niezbędne w tym celu kwalifikacje;

2) nadawca zapewnił obecność konwojenta w miejscach i na czas obowiązkowego postoju;

3) zwierzęta będą transportowane w bezpiecznych i odpowiednio wentylowanych kontenerach, zawierających paszę i wodę w ilości wystarczającej na czas dwukrotnie dłuższy niż przewidywany czas podróży, umieszczone w pojemnikach zabezpieczonych przed przewróceniem.



Rozdział 2

Szczegółowe warunki i sposób transportu zwierząt kopytnych.

§ 8. 1. Przewoźnik jest obowiązany przedłożyć powiatowemu lekarzowi weterynarii właściwemu dla miejsca wysyłki plan trasy, jeżeli podróż zwierząt kopytnych do państw członkowskich Unii Europejskiej, pomiędzy tymi państwami lub do państw trzecich będzie trwała wraz z postojami dłużej niż 8 godzin.

2. Wzór planu trasy stanowi załącznik nr 2 do rozporządzenia.

3. Powiatowy lekarz weterynarii właściwy dla miejsca wysyłki:

1) zatwierdza plan trasy;

2) wpisuje do planu trasy numery świadectw zdrowia;

3)przekazuje informacje o transporcie zwierząt poprzez elektroniczny system informacji ANIMO, zgodnie z odrębnymi przepisami.

4. Plan trasy dołącza się do dokumentów towarzyszących przesyłce zwierząt podczas podróży.

§ 9. 1. Przewoźnik jest obowiązany wpisać do planu trasy czas i miejsca, w których zwierzęta były karmione oraz pojone.

2. Urzędowy lekarz weterynarii potwierdza w planie trasy (stemplem i podpisem) dokonanie kontroli weterynaryjnej w miejscach postoju, w punktach etapowych i transferowych oraz w punktach granicznych.

3. Po zakończeniu transportu przewoźnik powinien odesłać plan trasy do powiatowego lekarza weterynarii właściwego dla miejsca wysyłki. Kopię planu trasy przewoźnik przechowuje przez okres 3 lat.

 

§ 10. 1. Środki transportu przeznaczone do przewozu zwierząt kopytnych powinny posiadać:

1) odpowiednią powierzchnię, umożliwiającą swobodne przyjęcie przez każde zwierzę pozycji stojącej lub leżącej, oraz w razie potrzeby ścianki działowe;

2) zadaszenie i ściany izolowane w celu zabezpieczenia zwierząt przed wpływami atmosferycznymi;

3) przestrzeń i wentylację odpowiednie do warunków transportu i gatunku zwierząt, zapewniające dostateczną wymianę powietrza nad stojącym zwierzęciem, bez utrudniania jego ruchów;

4) urządzenia umożliwiające pojenie i karmienie zwierząt.

2. Środki transportu, o których mowa w ust. 1, powinny być łatwe do czyszczenia i dezynfekcji, zabezpieczone przed wyciekaniem i wypadaniem na zewnątrz odchodów i ściółki, a także zapewniać dostęp do każdego zwierzęcia.

§ 11. 1. Zwierzęta kopytne powinny być przewożone z uwzględnieniem podziału gatunkowego.

Podczas transportu należy odseparować:

1) zwierzęta dorosłe od młodych, z wyjątkiem samic z nieodsadzonymi młodymi;

2) dorosłe niekastrowane samce od samic;

3) zwierzęta wykazujące agresję względem siebie;

4) dorosłe ogiery i knury.



§ 12. W środkach transportu, w których przewożone są zwierzęta kopytne, nie należy przewozić towarów, które mogą pogorszyć warunki transportu zwierząt.

§ 13. 1. Podłoga środka transportu przeznaczonego do przewozu zwierząt kopytnych powinna zapewniać przyczepność kończyn oraz umożliwiać utrzymanie higieny w czasie transportu. Otwory i perforacje w podłodze powinny być gładkie, aby nie powodowały zranienia zwierząt.

2. Podłogę pokrywa się ściółką w ilości zapewniającej wchłanianie odchodów zwierząt oraz wygodę i bezpieczeństwo zwierząt.

3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się, jeżeli odchody są regularnie usuwane.

§ 14. 1. Do załadunku i wyładunku zwierząt kopytnych należy używać odpowiednich urządzeń pomocniczych, takich jak mostki, rampy lub trapy, posiadających antypoślizgową podłogę oraz w razie potrzeby boczne zabezpieczenia.

2. Zwierzęta mogą być ładowane tylko do środków transportu uprzednio oczyszczonych i poddanych udokumentowanej dezynfekcji.



§ 16. 1. W przypadku wiązania zwierząt kopytnych sznury i inne urządzenia przeznaczone do tego celu powinny:

1) posiadać wytrzymałość uniemożliwiającą zerwanie się zwierzęcia;

2) być skonstruowane w sposób zapobiegający uduszeniu lub zranieniu zwierzęcia;

3) zapewniać zwierzęciu przyjęcie naturalnej pozycji stojącej lub leżącej oraz dostęp do wody i paszy.

2. Zwierzęta kopytne nie mogą być wiązane za rogi ani za pomocą kółek nosowych.

3. Zwierzęta jednokopytne, z wyjątkiem nieoswojonych źrebiąt oraz zwierząt przewożonych w pojedynczych boksach, powinny mieć podczas transportu założone kantary.

  • § 17. 1. Podczas transportu zwierzęta kopytne nie mogą być podnoszone za pomocą środków mechanicznych ani ciągnięte za głowę, rogi, kończyny, sierść lub ogon.

    2. Zabrania się stosowania elektrycznych poganiaczy, z wyjątkiem przypadków, gdy jest to niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa ludzi lub zwierząt.

§ 19. Środek transportu drogowego użyty do przewozu zwierząt kopytnych powinien być wyposażony w:

1) urządzenia pomocnicze, o których mowa w § 14 ust. 1;

2) urządzenia do wiązania w przypadku transportu dużych zwierząt;

3) ścianki działowe wykonane ze sztywnego materiału w przypadku konieczności podziału pojazdu na mniejsze części.



Transport drogowy

Dorosłe konie

1,75 m2 (0,7 x 2,5m)*)

Młode konie (6-24 miesięcy) (dla podróży do 48 godzin)

1,2 m2 (0,6 x 2 m)

Młode konie (6-24 miesięcy) (dla podróży ponad 48 godzin)

2,4 m2 (1,2 x 2 m)

Kucyki (poniżej 144 cm)

1 m2 (0,6 x 1,8 m)

Źrebięta (0-6 miesięcy)

1,4 m2 (1 x 1,4 m)

 

Podczas długich podróży źrebiętom i młodym koniom zapewnia się możliwość leżenia.

*)Te dane liczbowe mogą różnić się maksymalnie o 10 % w odniesieniu do dorosłych koni i kucyków oraz o 20 % w odniesieniu do młodych koni oraz źrebiąt, w zależności nie tylko od masy oraz rozmiarów, ale także od warunków fizycznych, warunków meteorologicznych oraz przewidywanego czasu podróży.

Polski Związek Hodowców Koni, przypomina, że zgodnie z art.5 ust.6 Rozporządzenia Komisji nr 504/2008/WE z dnia 6 czerwca 2008 r. w sprawie identyfikacji koniowatych

koniowate urodzone na terytorium Wspólnoty są identyfikowane przed 31 grudnia roku, w którym urodziło się dane źrebię, lub w terminie sześciu miesięcy od daty urodzenia, w zależności od tego, która z dat przypada później”.

W związku z powyższym, przypominamy, że zgodnie z Ustawą o systemie identyfikacji, źrebięta muszą być zgłaszane do identyfikacji zaraz po urodzeniu, najpóźniej 90 dni przed w/w terminem.

UWAGA! Dotyczy to wszystkich koni, również tych, które nie opuszczają gospodarstwa.

 

Regulacje prawne dotyczące transportu koni możemy znaleźć w przepisach:

  • Ustawa z dnia 11 marca 2004 roku o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt – Rozdział 6 dotyczy przemieszczania koniowatych po 1 maja 2004 roku (po wstąpieniu do UE). Dz.U.69 poz.625 

  • Ustawa z 21 sierpnia 1997 roku o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r., Nr 106, poz. 1002 z późn. zm.);

  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 6 października 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków i sposobu transportu zwierząt